Zaparcia należą do najczęstszych zaburzeń przewodu pokarmowego. Na zaparcia cierpi co druga kobieta i co czwarty mężczyzna. Od dawna przyjęło się przeświadczenie, iż należy wypróżniać się raz dziennie. Ale czy jest to standard dla wszystkich? Prawda jest taka, że częstotliwość defekacji (wydalania kału) jest u zdrowych ludzi różna. 

W chwili obecnej można przyjąć, że normą jest oddawanie kału od trzech razy dziennie do trzech razy w tygodniu.

Czym są zaparcia?

Może to być jeden objaw, jak oddawanie kału rzadziej niż trzy razy na tydzień, ale najczęściej jest to zespół objawów, takich jak: stolec o wzmożonej konsystencji, niepełne wypróżnienie, wzmożone i często bolące parcie, suchość. U chorych, na zaparcia, spotyka się wszystkie te objawy, jednak niekiedy niektóre z nich mogą nie występować, jak również występowanie jednego z nich może już świadczyć o zaparciu.

Niewłaściwa dieta

Mówiąc o przyczynach zaprać, można je podzielić na dwie grupy: przyczyny chorobowe i złe nawyki. Zaczynając od tych drugich (gdyż właśnie przez nasze zaniedbanie zaparcia występują najczęściej) warto na początku przyglądnąć się naszej diecie, ponieważ to od niej bardzo dużo zależy. Pokarmy ciężko strawne, tłuszcze zwierzęce, rafinowane węglowodany, takie jak biała mąka i cukier, długo zalegają w naszych żołądkach i jelitach.

Kolejnym powodem, dla którego tworzą się zaparcia jest poranny pośpiech, związany z ciągłym spieszeniem się do pracy, szkoły. Jelito grube najaktywniejsze jest rano, po przebudzeniu. Bardzo często organizm domaga się opróżnienia, po nocnym trawieniu wcześniej zjedzonych potraw. Niestety, spiesząc się, nie wypróżniając, hamujemy ten naturalny odruch i w ten sposób po pewnym czasie on zanika. W ten oto sposób powstają zaparcia nawykowe, które mogą przejść w przewlekłe. 

Choroby przyczyną zaparć

Wyróżniamy jeszcze zaparcia czynnościowe, czyli spowodowane chorobami systemowymi lub zmianami nowotworowymi. Obok nowotworów przyczyna zaprać mogą być różne choroby, takie jak: cukrzyca, mocznica, schorzenia endokrynologiczne takie jak: niedoczynność tarczycy, przyczyny neurologiczne np.: stwardnienie rozsiane, neopatie. Zaparcie może być też wynikiem chorób metabolicznych przebiegających z hipokalemią, hiperkalcemią, porfirią. Przyczyną mogą też być osłabienie mięśni brzusznych przy chorobach płuc, jak i zmiany w budowie narządów układu pokarmowego. Zaparcia powodują również przyjmowanie niektórych leków. W największym stopniu dotyczy to atropiny i leków mających działanie atropinopodobne, różnych środków narkotycznych, niektórych preparatów przeciwskurczowych, jak i środki uspakajającą oraz leki psychotropowe.

Profilaktyka i leczenie

Bardzo ważna jest profilaktyka, która zmniejsza ryzyko pojawienia się zaprać, jak i również pozwala przejść z ostrych zaparć na przewlekłe. Są to przede wszystkim: odpowiednia dieta, przyjmowanie dużej ilości płynów, prawidłowy rytm snu, wyrobienie nawyku wypróżniania się o tym samym czasie, dostateczna ilość ruchu fizycznego, gimnastyka codzienna, spacery – szczególnie u osób z siedzącą pracą i siedzącym trybem życia.

W przypadku pojawienia się zaprać zaleca się wizytę u lekarza, który jest w stanie dobrze zdiagnozować przyczynę, oraz dobrać odpowiednie leczenie. Wyjątkowo skuteczną terapią, zyskującą uznanie wielu lekarzy na całym świecie są zabiegi hydrokolonoterapii.